Рубрика: Քիմիա, Uncategorized

Քիմիական տարրեր

Անահիտ Հովսեփյան, Միլենա Քամալյան և Մարգարիտա Համբարձումյան

եվրոպիում Եվրոպիում

Eu-Եվրոպիում

Հայտնաբերել են Կուրկուսը (1886) և Լեկոկ դե Բուաբոդրան (1892)։ 1896 թվականին Դեմարսը տարրում հայտնաբերել է սպեկտրալ գծեր, իսկ 1901 թվականին կարողացավ առանձնացնել տարրը, նկարագրեց և տվեց նրան անվանում՝ ի պատիվ Եվրոպայի: Եվրոպիումը մտնում է լանթանիդների կազմի մեջ, որոնք հաճախ հանդիպում են ԱՄՆ-ում, Ղազախստանում, Ռուսաստանում, Ավստրալիայում, Բրազիլիայում, Հնդկաստանում և Ուկրաինայում:

 

ռութենիում.jpgՌութենիում 

Ru- Ռութենիում

Ռութենիումը հայտնաբերել է Կազանի համալսարանի պրոֆեսոր Կ․ Կ․ Կլաուսը (1844), բնածին պլատինի մաքրման մնացորդներում։ Հայտնաբերամ և ստացման հատկությունների մասին Կլաուսը հայտնել է Գ. Ի. Գեսսի գերմաներեն նամակում, որը կարդացել են 1844 թվականի սեպտեմբերի 13-ին Սանկտ Պետերբուրգի գիտությունների ակադեմիայի նիստում։ Անվանել են ի պատիվ Ռուսաստանի։ Ռութենիում տարրի անվանումը առաջարկել է Գ. Վ. Օզաննի կողմից 1828 թվականին։  Ռութենիումը ստանում են պլատինային մետաղների վերամշակման կիսապրոդուկտներից․ միահալում են ալկալու և բորակի կամ նատրիումի (բարիումի) գերօքսիդի հետ՝ հեռացող RuO4-ը կլանում են աղաթթվով, ապա նստեցնում ամոնիումի հեքսաքլոր ռութենատը՝ (NH4)2[RuCl6], որը վերականգնում են ջրածնի հոսանքում շիկացնելով։ Ստացվում է 99,9 % մաքրության փոշի։ Ռութենիումը և նրա համաձուլվածքները հալում են ինդուկցիոն կամ աղեղային վառարաններում (վակուում, արգոն)։

Գերմանիումի բյուրեղները

Ge-Գերմանիում

Գերմանիում (լատ․՝ Germanium), Ge, տարրերի պարբերական համակարգի 5-րդ պարբերության 4-րդ խմբի քիմիական տարր, կարգահամարը՝ 32, ատոմական զանգվածը՝ 72,60։ Ունի հինգ կայուն իզոտոպ՝ 70Ge, 72Ge, 73Ge, 74Ge և 75Ge համապատասխանաբար՝ 20,55%, 27,35%, 7,78%, 76 5% և 7,86%։

Արհեստականորեն ստացվել են գերմանիումի բազմաթիվ ռադիոակտիվ իզոտոպները։ Գերմանիումը p տարր է, նրա ատոմի արտաքին Էլեկտրոնային թաղանթի կառուցվածքն Է՝ 4s24p2։ Գերմանիումը հայտնաբերել է գերմանացի քիմիկոս Կ․ Վինկլերը (1886) և անվանել ի պատիվ իր հայրենիքի։

 

ամերիցիում.jpg

Am- Ամերիցիում

 Ամերիցիում

Ամերիցիումն առաջին անգամ ստացվել է 1944-1945 թվականների մի խումբ ամերիկացի հետազոտողների կողմից (Գ. Սիբորգ, Ռ. Ջեյմս, Լ. Մորգան, Ա. Գիորսո)՝ պլուտոնիում-239-ը նեյտրոններով ճառագայթելով։ Պլուտոնիում-239-ի միջուկը նեյտրոն կլանելուց հետո ենթարկվում է β վերափոխման, ինչի արդյունքում ստացվում է ամերիցիում-240:

 Ֆրանսիում

Fr-Ֆրանսիում

Ֆրանսիում, քիմիական տարր է, որի նշանն է Fr և ատոմային թիվը՝ 87։ Այն դասվում է ալկալիական մետաղների խմբին։ Շատ ռադիոակտիվ տարր է։ Այն տրոհվում է աստատի, ռադոնի և ռադիումի։ Հայտնաբերվել է 1939 թվականին։ Բնության մեջ այն շատ հազվադեպ է հանդիպում։ 

 

 

 

Рубрика: Քիմիա, Uncategorized

Քիմիական տարրերի նշանները

Քիմիական տարրերի նշանները

Որոշ քիմիական տարրերի նշաններն ու անվանումները

Աղյուսակ

Քիմիական տարրերի

հայերեն

անվանումը

Քիմիական

տարրերի

լատիներեն

անվանումը

Լատինական

անվան արտա- 

սանությունը

Քիմիական

նշանը

Քիմիական

նշանի

արտասանու-

թյունը

1 Թթվածին Oxygenium Օքսիգենիում O O
2 Ջրածին Hydrogenium Հիդրոգենիում H Հաշ
3 Ազոտ Nitrogenium Նիտրոգենիում N Էն
4 Ածխածին Carboneum Կարբոնեում C ցե
5 Ֆոսֆոր Phosphorus Ֆոսֆորուս P Պէ
6 Ֆտոր Fluorum Ֆլուորում F Ֆտոր
7 Յոդ Jodum Իոդում J Յոդ
8 Կալիում Kalium Կալիում K Կալիում
9 Բրոմ Bromum Բրոմում Br Բրոմ
10 Սիլիցիում Silicium Սիլիցիում Si Սիլիցիում
11 Նատրիում Natrium Նատրիում Na Նատրիում
12 Կալցիում Calcium Կալցիում Ca Կալցիում
13 Բարիում Barium Բարիում Ba Բարիում
14 Ալյումին Aluminium Ալյումին Al Ալյումինիում
15 Երկաթ Ferrum Ֆեռում Fe Ֆեռում
16 Ծծումբ Sulphur Սուլֆուր S Սուլֆուր
17 Պղինձ Cuprum Կուպրում Cu Կուպրում
18 Ոսկի Aurum Աուրում Au Աուրում
19 Քլոր ChIorum Քլորում Cl Քլոր
20 Մագնեզիում Magnezium Մագնեզիում Mg Մագնեզիում
21 Արծաթ Argentum Արգենտում Ag Արգենտում
22 Մանգան Manganum Մանգանում Mn Մանգանում
23 Ցինկ Zincum Ցինկում Zn Ցինկում
24 Կապար Plumbum Պլյումբում Pb Պլյումբում
25 Սնդիկ Hydrargyrum Հիդրարգիրում Hg Հիդրարգիրում

 

Լրացուցիչ առաջադրանքներ.

Դասարանում`Պարբերական համակարգից արտագրել H,A,R,M,S,C,O-ով սկսվող բոլոր տարրերը,գրել նրանց հայկական անվանումները: 
Տնային«սովորել`էջ 52-56.վարժ.էջ 57  

  1. Ո՞ր քիմիական տարրերն են ստացել իրենց անվանումները ըստ աշխարհամասերի:

Եվրոպիում։

  1. Թվարկեք այն տարրերը, որոնք իրենց անվանումները ստացել են ըստ երկրների անվամբ:

Գերմանիում, Կալիֆորնիում, Ֆրանցիում,  Ռութենիում:

  1. Ո՞ր տարրերի անվանումների մեջ են մտնում գետերի անուներ:
  2. Գտեք այն քիմիական տարրի անվանումը,որի մեջ ,եթե փոխեք առաջին տառը , ապա կստանաք նեղուցի անունը , որը գտնվում է Եվրոպայի և Ասիայի միջև:

Ֆոսֆոր P — Բոսֆոր

  1. Ո՞ր քիմիական տարրի անվանումի մեջ է մտնում Թուրքիայի մեջ գտնվող լճի անունը:
V Վանադիում

Գրեք այն տարրերի նշանները, տարածվածությունը և կիրառումը :

Рубрика: Հանրահաշիվ, Uncategorized

Հանրահաշիվ

1. Ընդամենը քանի՞ եռանիշ թիվ կա, որոնցից յուրաքանչյուրում վերջին թվանշանը
հավասար է առաջին երկու թվանշանների արտադրյալին:
1) 16   2) 22   3) 30   4) 32

2. Ապրանքի գինը սկզբում բարձրացրին 10%-ով, այնուհետև, որոշ ժամանակ անց նոր
գինը իջեցրին 20%-ով: Սկզբնական գնի հետ համեմատած քանի՞ տոկոսով իջավ ապրանքի
գինը:
1) 10  2) 11  3) 12  4) 15

3. Քանի՞ երկնիշ թիվ կա, որոնցում տասնավորների թվանշանը մեծ է միավորների
թվանշանից:
1) 44  2) 45  3) 48  4) 50

4.Ընէդամենը քանի՞ եռանիշ թիվ կա, որոնցից յուրաքանչյուրը գումարելով նույն
թվանշաններով, բայց հակառակ կարգով գրված եռանիշ թվին, արդյունքում ստացվում է
5-ի բազմապատիկ թիվ
1) 160  2) 170  3) 180  4) 190

Рубрика: Ռուսերեն, Uncategorized

Русский

ЗАДАНИЕ 8. Образуйте имена прилагательные с приставкой без – бес.

1) человек без совести – бессовестный человек
2) работа без перерыва – бесперерывная работа
3) певица без ѓолоса – безголосная певица
4) жизнь без радости – безрадостный жизнь
5) ќошки без дома – бездомные кошки
6) въезд (в страну) без визы – безвызовый въезд

Обратите внимание!

ЗАДАНИЕ 9. Допишите окончания прилагательных, согласуя их с родом имён существительных.
Объясните, что значат эти словосочетания.

Свежий хлеб – хлеб, который испекли сегодня; свежая газета – газета, ко-
торая вышла сегодня; свежие новости – самые последние новости.

1. Золотое кольцо, золотая душа, золотой характер, золотые руки.
2. Железная воля, железная дорога, железный молоток.
3. Шоколадный заѓар, шоколадная конфета.
4. Туманное утро, туманный ответ, туманная поѓода.
5. Лёгкое платье, лёгкий человек, лёгкая задача, лёгкий ветер.
ЗАДАНИЕ 10. Образуйте множественное число.
1) длинный день – длинные дни
2) тяжёлая сумка – тяжелые сумки
3) синяя птица – синие птицы
4) горячий пирог – горячие пирогы
5) круглое лицо – круглые лица
6) осенний вечер – осенние вечера
7) ѓорькое леќарство –
8) большой дом – большие дома
9) тёплый вечер –
10) зелёная тетрадь – зеленые тетрадьи
11) крошечный ребёнок – крошечные дети
12) ќислый лимон – кислые лимоны
13) утренняя программа – утренние программы
14) лёгкое задание – легкие задания