Рубрика: Քիմիա, Uncategorized

Նյութի կառուցվածք`Ատոմամոլեկուլային տեսություն

Ատոմընյութի փոքրագույն մասնիկն է:

Ատոմը հունարենից թարգմանաբար նշանակում է անբաժանելի:

Ֆիզիկական երևույթների ժամանակ և ատոմները և մոլեկուլները պահպանվում են, իսկ քիմիական երևույթների ժամանակ մոլեկուլները քայքայվում են, իսկ ատոմները պահպանում են: Ատոմների միացումից առաջանում են մոլեկուլներ:

Նյութի ագրեգատային կախված է մոլեկուլների կամ ատոմների միջև տարածությունից:

Ատոմները և մոլեկուլները գտնվում են անընդհատ շարժման մեջ:

 

Реклама
Рубрика: Քիմիա, Uncategorized

Երկաթի և ծծումբի բաժանում

Թեմատիկ ամփոփիչ թեստ (ստուգե՛ք ինքներդ ձեզ)

1.Ստորև թվարկված նյութերից ո՞րը բնության մեջ պատրաստի չկա ևստացվում է

բնական հումքի վերամշակումից.

ա) նավթը գ) ջուրը

բ) ոսկին դ) օղին

2.Ստորև թվարկված նյութերից սենյակային ջերմաստիճանում ո՞րն էհեղուկ.

ա) շաքարը գ) բուսական յուղը

բ) թթվածինը դ) կավիճը

  1. Ստորև թվարկված նյութերից ո՞րն է դասվում անկենդանմարմինների շարքը.

ա) ձին գ) արձանը

բ) ծաղկած ծառը դ) երեխան

  1. Դիտելիս նյութի ո՞ր հատկության մասին է հնարավոր գաղափարկազմել.

ա) ագրեգատային վիճակի գ) էլեկտրահաղորդականության

բ) խտության դ) ջերմահաղորդականության

  1. Ստորև թվարկված հատկություններից ո՞րը ֆիզիկական չէ.

ա) խտությունը գ) հալման ջերմաստիճանը

բ) թափանցիկությունը դ) այրվելու ունակությունը

  1. Հետևյալ նյութերից ո՞րը գոյություն ունի բնության մեջ (բնածին է).

ա) պլաստիլինը գ) գրաֆիտը

բ) գինին դ) սև ռետինը

  1. Հետևյալ գոյականներից ո՞րը նյութական առարկա / ֆիզիկականմարմին/ չի

 բնորոշում.

ա) աստղ գ) սեղան

բ) մեխ դ) ապակի

 8.Հետևյալ բնագավառներից ո՞րն է քիմիայի ուսումնասիրման առարկան.

ա) երկրաշարժերի կանխատեսում

 բ) մարդու հոգեկան աշխարհի ուսումնասիրում

գ) գրքի խմբագրում

դ) պարարտանյութերի արտադրություն

9.Քիմիական լաբորատորիայում աշակերտի կատարած հետևյալգործողություններից

ո՞րն է սխալ.

ա) օգտագործելուց առաջ փորձանոթը լվացել է և չորացրել

 բ) ձեռքի ափով շարժում է կատարել անոթի անցքից դեպի քիթը

գ) փորձանոթում մնացած քիմիական նյութը թափել է կոյուղի

դ) սպիրտայրոցի բոցը հանգցրել է թասակով

  1. Ո՞eր եղանակը կընտրե՛ք աղաջրից մաքուր ջուր ստանալուհամար.

ա) թորում

 բ) բյուրեղացում

գ) զտում

  1. դ) գոլորշիացում
Рубрика: Քիմիա, Uncategorized

Երկաթի և ծծումբի բաժանումը

Այսօր մենք կատարեցինք երկու փորձ։ Փորձի անունն է երկաթի և ծծումբի բաժանման եղանակները։ Մենք բաժակի մեջ մի փոքր ջուր լցրեցինք միաժամանակ լցրեցինք ծծումբը և երկաթի խարտուկները և տեսանք, որ ծծումբը մնաց ջրի վրա, իսկ երկաթի խարտուկները  իջան ներքև։ Երկրորդ տարբերակը շատ հեշտ է։ Մենք վերցրեցինք երկաթի խարտուկները լցրեցինք թղթի վրա և վրան թուղթ պահեցինք և սկսեցինք մագնիսով տարածել թղթի վրայով և տեսանք, որ երկաթի խարտուկները բարձրացել են թղթի վրա։

Рубрика: Քիմիա, Uncategorized

Կերակրի աղի մաքրումը և թորումը

Այս դասին մենք արեցինք կերակրի աղի մաքրումը և թորումը փորձը։ Մենք տեսան աղի հանքից բերված աղ։ Մենք լվացինք մեզ բոլոր անհրաժեշտ պարագաները և սկսեցինք։ Սկզբում բաժակի մեջ լցրեցինք ջուր և մեջը լցրեցինք հանքից բերված աղը։ Մենք տեսանք, որ փայտի թեփուկները ջրի երես դուրս եկան։ Հետո ֆիլտրեցինք ձագարի և ֆիլտրի օգնությամբ և դարձավ աղաջուր, իսկ մնացած կեղտերը մնացին ֆիլտրի վրա։ Հետո սպիրտայրոցը վառեցինք և սկսեցինք գոլորշիացնել մեր աղաջուրը։ Գոլորշիացավ և դարձավ աղ։

Թորումը

Մեր լաբորատորիայում մենք ունենք հատուկ թորիչ սարք, որի օգնությամբ թորում էինք աղաջուրը։ Մենք այրեցինք այն սպիրտայրոցով և նա սկսեց գոլորշիանալ և անցավ այն սառնարանի միջով և արդեն սկսում էր կաթալ բաժակի մեջ։ Հետո մենք հոտ քաշեցինք և նրա միջից գալիս էր սպիրտի հոտ։

Рубрика: Քիմիա, Uncategorized

Մաքուր նյութեր և խառնուրդներ

Մաքուր նյութեր և խառնուրդներ:Համասեռ և անհամասեռխառնուրդներ

:Քիմիայում «նյութ» բառը գործածում են մաքուր նյութ իմաստով:Իրականում հաճախ հանդիպում են ոչ թե առանձին մաքուր նյութեր,այլ նյութերի խառնուրդներ` օդ, բնական ջրեր, կաթ և այլն:

Մաքուր են համարվում այն նյութերը, որոնք կազմված են միատեսակկառուց- վածքային մասնիկներից (մոլեկուլ, ատոմ, իոն):

Եթե նյութը մաքուր է, ապա նրա ֆիզիկական և քիմիականհատկությունները հաստատուն են:

Հատկությունների հաստատունությունը նյութի մաքրությանհատկանիշն է:

Խառնուրդները պարունակում են երկու կամ ավելի նյութերիկառուցվածքային

մասնիկներ (մոլեկուլ, ատոմ, իոն):

                                                      ՔԻՄԻԱԿԱՆ ՆՅՈՒԹ

 ՄԱՔՈՒՐ ՆՅՈՒԹ`որոնք այլ խառնուրդներ չեն պարունակում և օժտված են խիստ որոշակի բաղադրությամբ,հատկություններով և կառուցվածքով :

ԽԱՌՆՈՒՐԴ`երկու և ավելի նյութերի համակցություններ են,որտեղ նյութերը պահպանում են իրենց հատկությունները Խառնուրդի  բաղադրամասերը միմյանցից կարելի է բաժանել այս կամ այն ֆիզիկական  եղանակով:Խառնուրդները լինում են համասեռ և անհամասեռ:

                                                                                             Համասեռ խառնուրդներում հնարավոր չէ տարբերել խառնուրդառաջացնող նյութերը, նույնիսկ մանրադիտակով: Օրինակ՝ շաքարիկամ աղի ջրային լուծույթը: Համասեռ խառնուրդներում նյութըմանրանում է մինչև առանձին մասնիկներ: Օրինակ՝շաքարիլուծույթում շաքարի մոլեկուլները հավասարաչափ բաշխվում են ջրիմոլեկուլների:Օդը թթվածին, ազոտ և ածխածնի (IV) օքսիդ գազերիհամասեռ խառնուրդ է, որում O2, N2 և CO2 գազերը փոխադարձհավասարաչափ բաշխվում են միջմոլեկուլային տարածություններում:Բենզինը մի քանի հեղուկների համասեռ խառնուրդ է:

 

Անհամասեռ խառնուրդներում բաղադրիչները տեսանելի են անզենաչքով կամ սովորական օպտիկական մանրադիտակով: Օդը, հողը,ծովի ջուրը, քարերը և բնության մեջ առկա գրեթե բոլոր նյութերըխառնուրդներ են Անհամասեռ խառնուրդները կարող են տարբերբաղադրություններ ունենալ.

1) պինդ նյութ-հեղուկ, օրինակ` կավը ջրի հետ` պղտոր ջուրը,

2) պինդ նյութ-գազ, օրինակ`ծուխը, փոշին,

3) հեղուկ-հեղուկ, օրինակ` յուղը ջրի հետ:

 

Հարցեր և վարժություններ

  1. Ո՞րնյութերի խառնուրդներն են համասեռ.

ա) կավճի ու ջրի, բ) սպիրտի և ջրի (օղի), գ) յուղի և ջրի, դ) յուղի և բենզինի:

  1. Լրացրե՛քբաց թողած բառերը. «Մաքուր են այն նյութերը, որոնքունեն հաստատուն

…………………., բնորոշ ……………………, ուստիև օժտված են խիստ որոշակի

հատկություններով»:

  1. Ո՞րխառնուրդները կարելի է բաժանել թորումով.

ա) սպիրտ և ջուր

բ) կավիճ և ջուր 

գ) կերակրի աղ և ջուր

դ) բենզին

  1. Ավազըխառնվել է փայտի թեփի հետ: Առաջարկե՛ք եղանակ, որիմիջոցով հնարավոր է այդ

խառնուրդի բաղադրամասերն առանձնացնել:

Պետք է լցնել ջրի մեջ ավազը և փայտի թեփերը: Քանի որ ավազը ծանր է կիջնի ներքև իսկ թեփերը կմնան ջրի երեսի վրա:

  1. Գեղամալճի ջուրը թափանցիկ է, բայց լուծված աղեր էպարունակում: Ի՞նչ եղանակ

կառաջարկեք ՝այդ ջրից մաքուր նյութ ստանալու համար:

Պետք է գոլորշիացնենք:

  1. Դեբեդգետի ջուրը հաճախ պղտոր է: Պատճառը ջրի մեջ կախվածկավի մասնիկներն են:

Ի՞նչ եղանակ կառաջարկեիք՝ մաքուր ջուր ստանալու համար:

 

7. Հայրիկը պատահաբար բենզինը լցրել է ջրի վրա: Օգնե՛ք հայրիկին բաժանել այդ խառնուրդը:

Ինձ թվում է, որ կարելի է բաժանիչ ձագարի օգնությամբ հեռացնել բենզինը ջրից, որովհետև բենզինը ավելի ծանր է հետևաբար նա արագ կիջնի ներքև:

8. Որպեսզի Մոխրոտիկը չմասնակցի պարահանդեսին .խորթ մայրը հանձնարել է նրան մաքրել մի խառնուրդ,որը կազմված է փայտի խառտուկներից,փոքր երկաթի մեխերից,շաքարի և գետի ավազից և դասավորել տուփի մեջ:Մոխրոտիկը շատ արագ մաքրեց խառնուրդը և հասցրեց մասնակցել պարահանդեսին:Բացատրեք ինչպես Մոխրոտիկը արագ կատարեց խորթ մոր առաջադրանքը:

Սկզբում Մոխրոտիկը մագնիսով կքաշի մեխերը, հետո կլցնենք ջրի մեջ, փայտը դուրս կգա ջրի երես, հետո ֆիլտրով շաքարավազը ավազից կհեռացնենք:

 

Սովորել`27-30,վարժ.38-39

Էջ 38

  1. Ո՞րնյութերի խառնուրդներն են համասեռ.

ա) կավճի ու ջրի, բ) սպիրտի և ջրի (օղի), գ) յուղի և ջրի, դ) յուղի և բենզինի:

  1. Լրացրե՛քբաց թողած բառերը. «Մաքուր են այն նյութերը, որոնքունեն հաստատուն

…………………., բնորոշ ……………………, ուստիև օժտված են խիստ որոշակի

հատկություններով»:

  1. Ո՞րխառնուրդները կարելի է բաժանել թորումով.

ա) սպիրտ և ջուր

բ) կավիճ և ջուր 

գ) կերակրի աղ և ջուր

դ) բենզին

  1. Ավազըխառնվել է փայտի թեփի հետ: Առաջարկե՛ք եղանակ, որիմիջոցով հնարավոր է այդ

խառնուրդի բաղադրամասերն առանձնացնել:

Պետք է լցնել ջրի մեջ ավազը և փայտի թեփերը: Քանի որ ավազը ծանր է կիջնի ներքև իսկ թեփերը կմնան ջրի երեսի վրա:

  1. Գեղամալճի ջուրը թափանցիկ է, բայց լուծված աղեր էպարունակում: Ի՞նչ եղանակ

կառաջարկեք ՝այդ ջրից մաքուր նյութ ստանալու համար:

Պետք է գոլորշիացնենք:

  1. Դեբեդգետի ջուրը հաճախ պղտոր է: Պատճառը ջրի մեջ կախվածկավի մասնիկներն են:

Ի՞նչ եղանակ կառաջարկեիք՝ մաքուր ջուր ստանալու համար:

 

7. Հայրիկը պատահաբար բենզինը լցրել է ջրի վրա: Օգնե՛ք հայրիկին բաժանել այդ խառնուրդը:

Ինձ թվում է, որ կարելի է բաժանիչ ձագարի օգնությամբ հեռացնել բենզինը ջրից, որովհետև բենզինը ավելի ծանր է հետևաբար նա արագ կիջնի ներքև:

8.

Հետևյալ նկարում նյութերի մաքրման որ եղանակն է պատկերված:

ա) թորում

բ) բյուրեղացում

գ) սուբլիմացում

դ) պարզեցում

 

39.

9.

Հետևյալ նկարում պատկերված սարքում որ խառնուրդները կարելի է բաժանել:

  1. շաքարի ջրային լուծույթը
  2. սպիրտի և ացետոնի խառնուրդը
  3. կերակրի աղի ջրային լուծույթը
  4. յոդի սպիրտային լուծույթը
  5. վիտամին C-ի սպիրտային լուծույթը

ա) 1.2.3  բ)2.3.4  գ) 1.3.5  դ) 2.4.5

 

Պատկերված  սարքում հետևյալ խառնուրդներից որոնք կարելի է բաժանել.

  1. տարբեր եռման ջերմաստիճաններով և միմյանց մեջ լավ լուծվող հեղուկներ
  2. միմյանց հետ սահմանափակ խառնվող հեղուկներ
  3. քացախաթթվի ջրային լուծույթ
  4. պինդ-հեղուկ համասեռ խառնուրդներ
  5. նավթ

ա) 2.4.5

բ) 2.3.4

գ) 1.3.5

դ)1.2.5

Рубрика: Քիմիա, Uncategorized

Ուսումնասիրում ենք երևույթները


Մենք այսօր կատարեցինք տարբեր փորձեր: Առաջին փորձի անվանումը կոչվում է Ամոնիումի բիքրոմատի քայքայումը հրաբուխի: Սկզբում լցրեցինք Ամոնիումի բիքրոմատը և դրա վրա լցրեցինք բժշկական սպիրտը և այրեցինք այդ ամենը լուցկիով:

Հաջորդ փորձի անունը եղավ Մագնեզիումի քայքայումը: Մենք վերցրեցինք աքցանը և աքցանով բռնեցինք մի փոքրիկ մետաղ և սպիրտայրոցով այրեցինք մետաղը և լույս վառվեց:

Հաջորդ փորձը եղավ Պղնձաջասպի և նատրիումի հիդրօքսիդի: Մենք վերցրեցինք մաքուր անոթ և

Рубрика: Քիմիա, Uncategorized

Գործնական աշխատանք

  1. Ֆիզիկական երևույթներ Քիմիական ռեակցիաներ
    Սառույցի հալվելը նստվածքի առաջացում
    Ջրի եռալը հոտի փոփոխություն
    Մոմի հալվելը համի փոփոխություն
    Կուժի կոտրվելը գինին քացախի վերածվելը
    Գոլորշիանալը սպիրտի ցնդելը
    Այրումը, փտելը, նեխելը
    Երկաթի ժանգոտելը